Intieme docu 'The Sessions' toont emotionele en juridische nasleep van seksueel geweld

Vanaf 30 september loopt de Belgische documentaire 'The Sessions' in bioscopen en culturele centra. Documentairemaakster Sien Versteyhe volgt een jonge studente in haar psychologische opvolging in een Zorgcentrum na Seksueel Geweld (ZSG). Van nabij wordt het herstelproces en de juridische zoektocht getoond.  Actrice en muzikante Sarah Vandeursen, die zelf seksueel geweld ervaarde als kind, zet als ambassadrice haar schouders onder het project. “'The Sessions' toont de impact van seksueel geweld. Door dit beter te begrijpen, kan je ook beter reageren wanneer iemand hierover wil spreken. En dat is echt belangrijk”, stelt ze. Volgens nationaal onderzoek van het Instituut voor de gelijkheid van vrouwen en mannen geeft 40% van alle vrouwen en 19% van alle mannen aan ooit slachtoffer te zijn geweest van hands-on seksueel geweld. 

'The Sessions’ legt op respectvolle, intieme manier de impact van seksueel geweld bloot

"Een absolute aanrader" (NRC), "Een indrukwekkende kijk in het hoofd van een slachtoffer"(De Volkskrant). 'The Sessions’ werd alvast warm onthaald in Nederland na de internationale première op documentairefestival IDFA. Ook in ons land is de documentaire dit najaar te zien. Vanaf 30 september is de ‘The Sessions’ te zien in cinemazalen en culturele centra. Ook zal er een educatief pakket ontwikkeld worden om de documentaire begeleid te vertonen, bijvoorbeeld in onderwijsinstellingen, onder leiding van Dalton Distribution.

‘The Sessions’ biedt een intieme inkijk in het leven na seksueel geweld. Regisseur Sien Versteyhe volgde een jonge vrouw tijdens haar sessies traumatherapie in het ZSG van Oost-Vlaanderen. Buiten de therapieruimte probeert ze haar leven verder te zetten: studeren, werken, vriendschappen onderhouden. Maar onder die ogenschijnlijke normaliteit speelt zich een intens proces af, zowel mentaal als juridisch. Daarmee sluit ‘The Sessions’ aan bij een bredere maatschappelijke urgentie. De voorbije jaren lokten verschillende zaken rond seksueel geweld hevige publieke reacties uit: van veelbesproken vrijspraken, tot recente dossiers waarin opnieuw vragen werden gesteld over bewijsvoering, toestemming, erkenning en sanctionering. Telkens keert dezelfde spanning terug: slachtoffers ervaren de feiten en de impact ervan als levensbepalend, terwijl het juridische traject vaak draait rond wat bewijsbaar is en wàt geldt als afdoende bewijs. 

“De kloof tussen de diepe impact voor slachtoffers en de moeilijke juridische weg voedt bij veel mensen een gevoel van schijnbare straffeloosheid. Dat is voor slachtoffers heel moeilijk.” stelt regisseur Sien Versteyhe. Zij wilde de documentaire maken om een genuanceerd beeld te geven van de problematiek, die vaak te simplistisch of stereotiep wordt voorgesteld.  Ook wil ze de impact van seksueel geweld, maar ook van de juridische nasleep laten zien. “Ook bij de vrouw die ik volgde, zie je duidelijk hoe moeizaam dat traject verloopt en hoe zwaar het is om te horen dat je zaak geseponeerd wordt. Het is een tweede, zware mentale klap. Daarmee wil ik niet zeggen dat alle plegers achter slot en grendel moeten. Maar er  is nog veel ruimte voor verbetering in de manier van communiceren door het gerecht, naar slachtoffers toe en naar de media. We moeten ook  durven nadenken over andere manieren om erkenning en herstel te bieden aan het slachtoffer en tegelijk kijken naar vormen waarin ook de pleger verantwoordelijkheid kan opnemen.” 

Zorgcentra na Seksueel Geweld vingen meer dan 5000 slachtoffers op in 2025

Uit nieuwe cijfers vanuit de ZSG blijkt dat zij in de periode van 2017 – 2025 meer dan 22.500 slachtoffers opvingen, waarvan zo’n 5.000 slachtoffers enkel in het laatste jaar. Voor het merendeel van de slachtoffers is de pleger een bekende, zoals een huisgenoot, (ex)-partner, vriend of kennis (62%). De gemiddelde leeftijd van de slachtoffers is 24 jaar oud en 90% van de slachtoffers zijn meisjes en vrouwen.

De documentaire brengt ook de rol van gespecialiseerde zorg in beeld. De ZSG bieden slachtoffers medische, psychologische en forensische ondersteuning op één plaats, door speciaal opgeleide teams. En de mogelijkheid tot klacht indiening door daarvoor opgeleide inspecteurs seksueel geweld. Vandaag telt België tien Zorgcentra na Seksueel Geweld. Dit najaar zullen er bijkomend drie zorgcentra geopend worden in Halle-Vilvoorde (Brussel), Bergen (Doornik) en Waals-Brabant (Ottignies). Slachtoffers kunnen er gratis en 24/7 terecht voor alle gespecialiseerde hulp op één locatie, zonder verplicht klacht in te dienen; hun tempo en keuzes staan centraal. 

“We hebben al een lange weg afgelegd de afgelopen jaren om als maatschappij beter om te gaan met seksueel geweld.” stelt Liesbet Stevens, adjunct-directeur van het Instituut “Zo zetten we sterker in op preventie, slachtofferzorg en betere samenwerking tussen politie, justitie, zorg en onderwijs. Maar er is zeker nog ruimte voor verbetering in onze aanpak van seksueel geweld. Zo zou er meer oog moeten zijn voor de zware impact van gerechtelijke procedures die lang aanslepen. In de documentaire zie je een jonge vrouw die zelf het heft in handen neemt om meer te weten te komen over haar dossier. Het zou bijvoorbeeld beter zijn mochten slachtoffers proactief gecontacteerd worden en op een menseijke, begrijpelijke manier ingelicht worden over de vorderingen binnen hun dossier.”

Ambassadrice Sarah Vandeursen: "Iedereen kent iemand die seksueel geweld meemaakte"

De cijfers spreken boekdelen. Volgens nationaal onderzoek van het Instituut voor de gelijkheid van vrouwen en mannen geeft 40% van de vrouwen en 19% van de mannen aan ooit slachtoffer te zijn geweest van hands-on seksueel geweld. Eén van hen is Sarah Vandeursen, actrice en muzikante, en ook ambassadrice van de documentaire. Met haar engagement wil zij bijdragen aan meer openheid rond het thema. “Ik wil mee mijn schouders zetten onder deze documentaire: ik vind dat iedereen hem moet zien”, vertelt Sarah Vandeursen. “Want het is zo belangrijk dat mensen begrijpen hoe complex het herstelproces na seksueel gweld is en waarom het zo belangrijk is dat slachtoffers gehoord, geloofd en goed omringd worden. Enkel vanuit dat begrip, kunnen mensen beter reageren als er iets gebeurt met iemand uit hun omgeving. Want iédereen kent iemand die seksueel geweld heeft meegemaakt. Misschien weet je niet wie het is, omdat de persoon zelf niet wil of durft spreken, maar het overkomt zoveel mensen.”

Sarah werd zelf als 9-jarig kind verkracht door een onbekende man. Het kostte haar jaren om dit aan zichzelf te kunnen toegeven en erkennen. In 2023 was zij klaar om haar verhaal openlijk te delen, om zo het thema ook bespreekbaarder te maken voor anderen. “Bijna dertig jaar heb ik die verkrachting weggeduwd. Er komt zoveel lading kijken bij woorden als ‘slachtoffer’ en ‘verkrachting’. Zolang ik het zelf niet benoemde, hoefde het er niet over te gaan. Dus ik begrijp heel goed hoe moeilijk dit is én hoe essentieel het is dat mensen dit beter begrijpen. Ik hoop dat we als maatschappij beter leren zien wat seksueel geweld met iemand doet, en dat ook beleidsmakers dit thema de aandacht en prioriteit geven die het verdient.”

De speeldata van ‘The Sessions’ kan je raadplegen op www.lionheart.be.
De bijhorende perskit bevat informatie over de ZSG en foto's die gebruikt mogen worden in communicatie.